- Διδάσκων/Διδάσκουσα: Γεράσιμος Κάρουλας
- Διδάσκων/Διδάσκουσα: Γεράσιμος Κάρουλας
- Διδάσκων/Διδάσκουσα: Αγγελική Παπαθανασίου
Η δυναμική της μετάβασης από τον 18ο στον 19ο αιώνα –μια εποχή κατά την οποία το αστικό κράτος εγκαθιδρύεται και τυπικώς δια της επαναστατικής οδού και ο καπιταλισμός αναπτύσσεται περαιτέρω– αποτυπώνεται σαφώς στον πολιτικό-θεωρητικό λόγο της περιόδου. Προϊούσης της αστικής εκβιομηχάνισης, η Γαλλική Επανάσταση απελευθερώνει παράλληλα ριζοσπαστικές και συντηρητικές δυνάμεις, οι οποίες αντιμάχονται σθεναρά σε επίπεδο δημοσίου διαλόγου αναφορικά με ζητήματα κράτους και πολιτικών μεταρρυθμίσεων, αλλά και με προβλήματα υλικότητας και κοινωνικής αναπαραγωγής, όπως αυτά προκύπτουν ως αποτέλεσμα της διαρκώς διογκούμενης ένδειας. Από την οργανικής κοπής αντεπαναστατική υπεράσπιση των δομών του Παλαιού Καθεστώτος, μέχρι την αντιδραστική κριτική στην εργασία και την ένδεια από τη σκοπιά του κεφαλαίου (Edmund Burke, Thomas Robert Malthus), η συντηρητική σκέψη ξεδιπλώνει το θεωρητικό της οπλοστάσιο ενάντια στον (ποικιλόμορφο) ριζοσπαστικό λόγο της περιόδου. Οι ριζοσπάστες θεωρητικοί της εποχής συντάσσονται τόσο με αιτήματα εκδημοκρατισμού και κατίσχυσης πολιτικών και κοινωνικών δικαιωμάτων, όσο και με την κριτική στη σχέση εργασίας-κεφαλαίου, ενώ τα γραπτά τους κινούνται ενίοτε στην κατεύθυνση μιας πρώιμης κριτικής της πολιτικής οικονομίας (Thomas Paine, Mary Wollstonecraft, William Godwin, Charles Hall). Το μάθημα παρακολουθεί τα προαναφερθέντα ρεύματα πολιτικού στοχασμού, τον μεταξύ τους διάλογο και εστιάζει στις βασικές έννοιες που συγκροτούν έκτοτε τον πυρήνα της συντηρητικής και ριζοσπαστικής παράδοσης.
- Διδάσκων/Διδάσκουσα: Αγγελική Παπαθανασίου
- Διδάσκων/Διδάσκουσα: Αντώνιος Αγγελάκης
Αντικείμενο του μαθήματος είναι η διερεύνηση, ανάδειξη, ανάλυση και επεξεργασία βασικών θεμάτων και πτυχών που αφορούν στη διεθνή πολιτική οικονομία της γνώσης και της τεχνολογίας. Οι εισαγωγικές ενότητες του μαθήματος οικοδομούν ένα συνολικό πλαίσιο επεξήγησης εννοιών σχετικά με τη σημασία και τον ρόλο της τεχνολογίας στην παραγωγική σφαίρα και την οικονομική μεγέθυνση και ανάπτυξη. Οι κεντρικές ενότητες του μαθήματος επικεντρώνονται στην ανάλυση διακριτών πτυχών του υπό εξέταση αντικειμένου, οι οποίες κατ’ αρχάς αφορούν στην ανάδειξη κλασικών και σύγχρονων προσεγγίσεων της οικονομικής θεωρίας ως προς την κατανόηση του ρόλου της τεχνολογίας και της γνώσης. Εν συνεχεία, επεξηγούνται και αναλύονται θέματα σχετικά με το διεθνές οικονομικό περιβάλλον και βασικές προσδιοριστικές παραμέτρους σε επίπεδο παγκοσμιοποίησης και διεθνούς οικονομικής αλληλεξάρτησης, διεθνούς εμπορίου, διεθνούς ανταγωνισμού και κυρίαρχων οικονομικών και εμπορικών πολιτικών. Συναφώς, στις επόμενες ενότητες αναλύονται πεδία που αφορούν στο ρόλο και το χαρακτηριστικά των διεθνοποιημένων παραγωγικών αλυσίδων και παραγωγικών συστημάτων, χωρικών δομών της παραγωγής και χωρικών διαστάσεων της γνώσης και της τεχνολογίας σε επίπεδο ανισομερούς τεχνολογικής συσσώρευσης, νέων καταμερισμών γνώσης και τεχνολογίας, αναδυόμενων τεχνολογικών τοπίων και χωροοικονομικών αναδιαρθρώσεων. Στο πλαίσιο αυτό, αναλύονται ειδικά θέματα σχετικά με την οικονομία της γνώσης και τον διεθνή καταμερισμό της εργασίας, τις διεθνείς ανακατατάξεις σε συνάρτηση με τις τεχνολογικές εξελίξεις και κοινωνικο-οικονομικές ανισότητες, καθώς και τη διάσταση της άνισης χωρικής ανάπτυξης και των διαφοροποιήσεων μεταξύ ανεπτυγμένων, αναπτυσσόμενων και αναδυόμενων οικονομιών. Σημαντική διάσταση για την πλήρη κατανόηση του αντικειμένου αποτελεί, εν συνεχεία, η ανάλυση των κυρίαρχων υποδειγμάτων οικονομικών, βιομηχανικών, εμπορικών και αναπτυξιακών πολιτικών καθώς και των πολιτικών τεχνολογικής ανάπτυξης και καινοτομίας. Επιπλέον, το μάθημα επικεντρώνεται και αναδεικνύει θέματα σχετικά με τις ραγδαίες τεχνολογικές εξελίξεις και την αναδυόμενη «4η Βιομηχανική επανάσταση» σε συνδυασμό με διαστάσεις της διεθνούς πολιτικής οικονομίας ενώ επεξηγούνται διαστάσεις ως προς τις υλοποιούμενες αναπτυξιακές πολιτικές σε διεθνές επίπεδο, σε συνδυασμό με αναδυόμενες οικονομικές, αναπτυξιακές και τεχνολογικές προκλήσεις.
- Διδάσκων/Διδάσκουσα: Αντώνιος Αγγελάκης